Sau gần hai thập kỷ lao dốc vì smartphone, thị trường máy ảnh số đang cho thấy những tín hiệu hồi phục rõ rệt: chính phủ Nhật Bản chính thức nhận định ngành đang “phục hồi”, còn bản đồ ngành Nikkei mới nhất cho thấy cuộc chơi thị phần đã có nhiều xáo trộn thú vị. Cùng 50mm Vietnam nhìn lại vị thế của từng hãng máy ảnh ở thời điểm hiện tại nhé!
Chính phủ Nhật: ngành máy ảnh đang phục hồi
Gần như toàn bộ các hãng máy ảnh lớn đều là của Nhật, nên Bộ Kinh tế, Thương mại và Công nghiệp Nhật Bản (METI) rất để tâm đến sức khỏe của ngành này. Trong một báo cáo của METI mới công bố, cơ quan này đưa ra kết luận đáng chú ý: thị trường máy ảnh số đang phục hồi thực sự.
Suốt một thời gian dài, máy ảnh số là một trong những nạn nhân nặng nề nhất của smartphone. Máy quay video đạt đỉnh sản lượng năm 2005, còn máy ảnh số bắt đầu tuột dốc từ khoảng năm 2008 — đúng lúc điện thoại thông minh phổ biến. Biểu đồ dưới đây cho thấy rõ: khi tỷ lệ phổ cập smartphone vượt mốc 50%, doanh số máy ảnh gần như rơi tự do.
Nhưng vài năm gần đây, tình hình đã đảo chiều. Lượng máy ảnh xuất xưởng của các hãng Nhật năm 2025 tăng năm thứ hai liên tiếp — lần đầu tiên có hai năm tăng liền kề trong gần 20 năm. Theo METI, đà hồi phục đến chủ yếu từ máy compact và máy mirrorless, nhờ nắm bắt được nhu cầu của người dùng trẻ chuyên làm nội dung cho mạng xã hội và video.
Bản đồ thị phần: Canon càng dẫn càng xa
Nếu CIPA cho biết có bao nhiêu máy ảnh được bán ra, thì Nikkei Industry Map 2027 lại cho biết ai làm ra chúng. Ấn bản mới nhất cho thấy tổng doanh số máy ảnh số toàn cầu đã tăng từ 8,7 triệu lên 9,5 triệu chiếc — tin vui cho cả ngành. (Dữ liệu chỉ tính các hãng Nhật niêm yết, không gồm Leica, Hasselblad hay Sigma.)
Dẫn đầu vẫn là Canon với khoảng cách áp đảo, thậm chí còn nới rộng thị phần từ 43,2% lên 45,7% và tăng doanh số từ 3,53 triệu lên 4,5 triệu máy — một bước nhảy khổng lồ.
Sony tiếp tục xếp thứ hai với 2,42 triệu máy. Điều thú vị là hãng bán được nhiều máy hơn năm trước (2,33 triệu), nhưng vì cả thị trường phình to nên thị phần vẫn tụt từ 28,5% xuống còn 24,6%. Dù vậy Sony còn hưởng lợi kép, bởi họ cung cấp cảm biến cho phần lớn các hãng khác, nên thị trường càng lớn thì họ càng có lợi.
Bất ngờ lớn nhất năm nay: Nikon — một tên tuổi lịch sử — đã văng khỏi top 3. Sau khi vươn lên 11,7% năm ngoái, hãng bán ít hơn khoảng 80.000 máy trong năm 2025, khiến thị phần rơi xuống 8,9% và chỉ còn hạng tư. Đây cũng là một năm nhiều sóng gió với Nikon, gần nhất là vụ Nikon thua kiện Viltrox.
Chiếm chỗ của Nikon trên bục là Fujifilm, nhảy vọt từ 740.000 lên 1,16 triệu máy và nâng thị phần từ 9% lên 11,8%. Hãng vẫn “cháy hàng” triền miên với X100VI, X-M5 hay X-E5 suốt hơn hai năm qua — và có lẽ còn nhiều dự định nếu nhìn vào việc Fujifilm hé lộ hơn 40 ý tưởng ống kính.
Phía sau là một khoảng cách khá xa: Panasonic hạng năm với 430.000 máy (4,4%). Ricoh Imaging — nhờ chiếc GR IV — leo từ hạng bảy lên hạng sáu với 210.000 máy, gấp ba lần năm trước, mức tăng theo tỷ lệ lớn nhất toàn ngành. Cuối bảng là OM System với 150.000 máy.
Vị thế các hãng nói lên điều gì?
Ghép hai bức tranh lại, có thể thấy ngành máy ảnh đang bước vào giai đoạn ổn định và có cơ sở để kỳ vọng tăng trưởng thêm. Chiếc bánh chung to ra, nhưng cách chia lại rất khác: Canon củng cố ngôi vương, Fujifilm bứt tốc nhờ trào lưu máy giả lập màu film và mạng xã hội, Ricoh hồi sinh nhờ dòng GR, trong khi Nikon hụt hơi còn Sony giữ phong độ ổn định (kèm lợi thế mảng cảm biến). Cuộc đua thâu tóm cũng đang nóng lên — như Sony đề nghị mua lại Tamron — cho thấy các ông lớn đều muốn mở rộng hệ sinh thái để đón chu kỳ phục hồi.
Thị trường sẽ khó trở lại đỉnh cao của gần 20 năm trước. Nhưng khi ngày càng nhiều người trẻ bắt đầu từ smartphone rồi tìm đến máy ảnh chuyên dụng để có chất lượng và sự linh hoạt tốt hơn, nhiếp ảnh đang có một tương lai đáng lạc quan.
Anh em đánh giá sao về vị thế hiện tại của các hãng? Liệu Nikon có sớm trở lại top 3, hay Fujifilm sẽ còn tiến xa hơn nữa? Để lại bình luận cho 50mm Vietnam biết nhé!
“If memories could be canned, would they also have expiry dates? If so, I hope they last for centuries.”